حوادث ترافیکی یک مشکل بزرگ سلامت عمومی است که پیشگیری مداوم و موثر آن نیازمند تلاشهای هماهنگ و همه جانبه است. حمل و نقل یکی از پیچیده ترین و خطرناکترین سیستمهایی است که مردم روزانه با آن سر و کار دارند. در سراسر دنیا بیش از 50 میلیون نفر در سال در اثر حوادث ترافیکی مجروح و 1.2 میلیون نفر کشته می شوند. مرگ ناشی از حوادث ترافیکی تنها قله کوه یخی است که بدنه بسیار بزرگ آن از مجموعه متعددی از آسیبهای پایدار و ناپایدار انسانی، زیانهای ریز و درشت اقتصادی و اجتماعی تشکیل شده است. سالانه 20 تا 50 میلیون نفر بدنبال حوادث ترافیکی آسیب دیده یا ناتوان می شوند.داده های مورد استفاده در این مقاله حاصل از نظام ثبت و طبقه بندی علل مرگ در کشور است. میزان بروز مرگ ناشی از حوادث ترافیکی از 31.3 درصد هزار در سال 1380 به 41.7 درصد هزار در سال 1383، میانگین سن هنگام مرگ از 36.7 به 36 سال و میزان عمر از دست رفته در صدهزار نفر از 802 به 1155 رسیده است. همینطور در سال 1383 استانهای کرمان و فارس بالاترین میزان مرگ استاندارد شده و استانهای اردبیل و خوزستان پایین ترین میزان مرگ استاندارد شده ناشی از حوادث ترافیکی را داشته اند.در سال 1383 به طور متوسط در هر روز، 90 نفر در اثر حوادث ترافیکی جان خود را از دست داده اند. سالهای عمر به هدر رفته در اثر حوادث ترافیکی نیز در سال 1383 معادل 858778 سال بوده است.

سابقه و هدف: یکی از مشکلات در جراحی، ترمیم ضایعات وسیع و عمیق کف دست می باشد. در حال حاضر از روشهای متعددی مثل گرافت پوست، فلپ های پدیکوله، فلپهای شکمی و فلپهای آزاد استفاده می شود. وجود عوارض فلپ یا گرافت،ترکیب، رنگ، کاهش حس، تورم و ضخیم بودن فلپ، چسبندگی فلپ به سطح زیرین و وجود عوارض محل برداشت فلپ و یا گرافت، عدم رضایت بیمار و جراح را به همراه داشته است. لذا به علت اهمیت و حساسیت ویژه این عضو در کارهای روزانه و تناقضاتی که در مورد تکنیکهای ترمیمی کف دست وجود دارد، این تحقیق روی بیماران نیازمند مراجعه کننده به بیمارستان 15 خرداد و البرز در فاصله سالهای 80-1373 انجام شده است. مواد و روشها: تحقیق روی داده های موجود انجام شده است. کلیه بیمارانی که دارای ضایعات کف دست بوده و نیازمند ترمیم بودند، پیگیری شدند.تمام پرونده های بیماران مورد ارزیابی قرار گرفت. بیماران از نظر سن، جنس، زمان مراجعه، عامل ضایعه، روش و تکنیک جراحی ترمیمی و مدت پیگیری بررسی و ثبت شده است. نتیجه درمان، وجود عارضه ایجاد شده در محل کف دست و محل برداشت فلپ و یا گرافت پوستی، وجود مو، حس دار بودن، ضخامت ترکیب، چسبندگی فلپ و یا گرافت در سطح زیرین بررسی شد. یافته ها: طی مدت بررسی، 36 پرونده واجد شرایط داشت، تعداد 16 مورد سوختگی با شعله، ده مورد با مایع داغ، شش مورد سوختگی الکتریکی و چهار مورد با جسم داغ دچار سوختگی کف دست بودند. محل برداشت فلپ کف پایی داخلی عارضه مهمی نداشت. از نظر وجود مو، فلپ کف پایی داخلی بدون مو بوده است. از نظر رنگ، ترکیب، ضخامت و چسبندگی به محل گیرنده فلپ کف پایی داخلی با کف دست هم خوانی داشته و از نظر اندازه نیز این فلپ مناسب کف دست بوده است. نتیجه گیری و توصیه ها: فلپ کف پایی داخلی آزاد از نظر رنگ، بی مویی، حس، ترکیب، ضخامت، چسبندگی به سطح زیرین، نسبت به روش های استفاده شده دیگر بهتر است و توصیه می شود که برای نتیجه گیری بهتر تحقیق تجربی انجام گیرد.

سابقه و هدف: کرونا ممکن است سبب تغییر در سال های از دست رفته عمرهم شده باشد. این مطالعه با هدف تحلیل روند مرگ و میر و سال های از دست رفته عمر قبل و بعد کووید 19 در شمال ایران، انجام پذیرفت. مواد و روش ها: این مطالعه مقطعی، بر اساس داده های تمامی مرگ های ثبت شده در استان مازندران انجام شد. برای تحلیل داده ها از آزمون روند کوکران آرمیتیج و آزمون من ویتنی در سطح معنی داری کم تر از 0.01 استفاده شد. آنالیزها داده ها به وسیله نرم افزارهای 14 Stata، 2013Excell  و23 SPSS انجام گرفت. یافته ها: میزان مرگ خام طی سال های مطالعه به ترتیب 424، 419، 432، 474، 575، 603، 496 در یک صد هزار نفر و میانگین YLL به ترتیب 19/7، 19/3، 18/6، 18/1 17/2، 17/8، 17/8 بوده است که حاکی از کاهش YLL در پیک پاندمی کرونا در این استان می باشد. آسیب پذیری بیش تر افراد مسن، کاهش مرگ به دلیل علل خارجی مرگ و مرگ ناشی از حوادث ترافیکی، بیش تر بودن مرگ مردان و مرگ در مناطق شهری از دیگر یافته ها بود. استنتاج: با این که کرونا سبب افزایش همه شاخص های مرگ مطالعه شد، ولی کاهش میانگین سال های عمر از دست رفته به علت مرگ زودرس و تغییر روند آن در دوره کرونا در این استان اتفاق افتاده است. پایین تر بودن سال های عمر از دست رفته به علت مرگ زودرس در شهرها می تواند به دلیل دسترسی بیش تر به خدمات درمانی باشد. توصیه می شود، با توجه به در دسترس بودن سامانه ثبت و طبقه بندی علل مرگ در سطح کشور، استفاده از این ظرفیت اطلاعاتی برای رصد وقایع مرتبط و تغییر شاخص های بهداشتی در راستای پایش مداوم و انجام اقدامات حمایتی و جبرانی در بحران هایی نظیر کرونا به این مهم توجه شود.

زمینه و هدف: ژرم سل تومور تقریبا 3% تمام بدخیمی های کودکان را تشکیل می دهد. در حدود 20% بیماران مبتلا هنوز به درمان مقاوم هستند.روش بررسی: این مطالعه به روش cross-sectional بر روی 57 بیمار مبتلا به ژرم سل تومور در بیمارستان حضرت علی اصغر در سال های 1383-1369 انجام گرفت. هدف از این مطالعه بدست آوردن اطلاعات مربوط به نوع پاتولوژی و نوع درمان بیماران بود. اطلاعات بدست آمده به وسیله نرم افزار Spss ویراست دهم تجزیه و تحلیل شد، پرسشنامه ای از نظر سن، شیوع بیماری، نوع پاتولوژی، علایم بیماری و عوارض و پاسخ به درمان و موارد بهبود کامل جمع آوری شد.یافته ها: از تعداد 57 بیمار 27 نفر دختر (%46) و 30 نفر پسر (%54) بودند. متوسط سن بیماران 4.9 ± 0.1 سال (حداکثر 14 سال و حداقل یک ماه) بود. محل اولیه تومور در 33 نفر (%57.8) در ناحیه ساکروکوکسیژال و در 24 نفر (%39.9) در گونادها (بیضه و تخمدان) بود. یولک ساک تومور در 35 نفر (%61.4)، دیس ژرمینوما هفت نفر (%12.2)، تراتومای بدخیم هشت نفر (14%) و آمبریونال سارکوما در شش نفر (%10.5) گزارش گردید. علایم بالینی شامل توده ناحیه باسن، 18 نفر (%31.5)، توده شکمی، ده نفر (%17.5) و دردهای شکمی، شش نفر (%10.5) بود. بیماران با رژیم درمانی (Cisplatin, Vinblstin, Bleomycin)CVB درمان شدند، متوسط مدت پیگیری بیماران 48.4 ماه بود (بیشترین 84 ماه و کمترین 12 ماه). (%31.5) 17 بیمار بهبود کامل یافتند. 40 نفر (70%) از بیماران عود داشتند که از 9 نفر (%15.7) آنها طلاعی در دست نبوده و 30 بیمار (%52.6) در قید حیات نیستند. بقای پنج ساله این بیماران 62% بود.نتیجه گیری: محل تومور اولیه اکستراگونادال بخصوص ساکروکوکسیژال، سطح AFP بیش از 10 ng/dl، سن شش ماه به بالا و متاستاز پیش آگهی بدتری دارند.

زمینه و هدف آلودگی هوای محیط، یکی از مهم ترین مشکلات محیط زیستی است و سالانه بسیاری از مردم در سراسر جهان در اثر بیماری های ناشی از این آلودگی دچار مرگ زودرس می شوند. ذرات معلق PM2. 5 به قسمت های عمیق ریه نفوذ و برخی از اثرات سلامتی خطرناکی را در انسان ایجاد می کند. هدف از این مطالعه برآورد اثرات سلامتی بلندمدت آلاینده PM2. 5 بر روی شاخص های سال های عمر از دست رفته (Years of Life Lost) و طول عمر مورد انتظار (Expected Life Remaining) در هوای محیط شهر اهواز طی بازه زمانی سال های (2017-2008) با استفاده از نرم افزار AirQ+ بوده است. روش کار مطالعه حاضر از نوع نیمه تجربی با جامعه آماری 10 ساله برای ساکنین شهر اهواز بوده است. در این مطالعه اعداد حاصل از میانگین گیری PM2. 5 و داده های YLL و ELR برای کل جمعیت در رده های سنی 64-0 و بیش از 64 سال پردازش و وارد نرم افزار AirQ+ شدند. یافته ها در تمام سال های اندازه گیری، غلظت PM2. 5 با دامنه تغییرات بین 2/4 تا 07/7 برابر، بیشتر از استاندارد سازمان جهانی بهداشت (WHO) بوده است. همچنین بیشترین و کمترین میزان YLL برای تمامی سنین به ترتیب 73/1548 سال (2010) و 67/398 سال (2014) بوده است. مقادیر شاخص ELR کمتر از استاندارد ایران و سازمان حفاظت از محیط زیست ایالت متحده آمریکا (EPA) بود، که با آلاینده PM2. 5 ارتباط معنی داری داشته است. نتیجه گیری در تمام سال های مورد مطالعه، افراد بیشتر از 64 سال دارای شاخص YLL بیشتری نسبت به افراد رده سنی 64-0 سال بودند و با افزایش و کاهش غلظت آلاینده PM2. 5، شاخص ELR به ترتیب کاهش و افزایش یافته است. برآورد تاثیرات سلامتی بلند مدت YLL و ELR می تواند در ارزشیابی برنامه ریزی های انجام شده در زمینه سلامت، سطح رفاهی جمعیت و توسعه سیاست های محیط زیستی عمومی بسیار مفید باشد.

مقدمه: برای اتخاذ سیاست­ ها و راهبردهای مناسب برای تأمین، حفظ و ارتقای سلامت باید اطلاعات و شاخص­ های دقیقی وجود داشته باشد. در این بررسی سعی شده سال­ های از دست رفته عمر به علت مرگ زودرس که یکی از شاخص ­های اولویت­ بندی مشکلات سلامت جامعه محسوب می­ گردد محاسبه شود. موارد و روش کار: در این مطالعه مقطعی، اطلاعات مربوط به تعداد سه علت عمده مرگ­ و­ میر (مرگ­ و میر ناشی از بیماری­ های قلبی-عروقی، سرطان و تومور و حوادث غیرعمد) از سازمان ثبت احوال کل کشور در سال 1395 اخذ شد. مقدار YLL بر اساس دستور العمل Global Burden of Disease 2010  محاسبه شد. کلیه اطلاعات پس از جمع­ آوری در نرم­ افزار اکسل مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. یافته­ ها: بر اساس آمار سازمان ثبت­ احوال­ کل کشور  10739 مورد مرگ در استان کرمانشاه اتفاق افتاد. توزیع درصدی علل مرگ در سه گروه عمده مرگ­ و­میر نشان داد که بیشترین مرگ­ ها ناشی از بیماری­ های قلبی عروقی با 45/6 درصد است. پس از آن مرگ­ های ناشی از سرطان­ ها و تومور­ها 11/1 درصد، حوادث غیرعمد 7/6 درصد و سایر علل 35/6 بود. تعداد سال­ های از­ دست ­رفته عمر به علت مرگ زودرس در مردان به دلیل بیمارهای قلبی-عروقی 48774 سال (49/4 در هزار نفر)، سرطان­ و تومور 17310 سال (17/5 در هزار نفر) و حوادث غیر عمد 28941 (29/3 در هزار نفر)، در زنان به دلیل بیماری­ های قلبی عروقی 76703 سال (38/1 در هزار نفر)، سرطان و تومور 12121 (12/6 در هزار نفر) و حوادث غیر عمد 10049 (10/4 در هزار نفر ) به دست آمد. سال­ های از دست ­رفته عمر برای کل مرگ و­میر­ها در مردان (29/29 در هر هزار نفر) و زنان (10/42 در هر هزار نفر) به دست آمد. نتیجه گیری: باتوجه به نتایج این بررسی و بالابودن تعداد سال های از دست رفته عمر به علت بیماری های قلبی عروقی و حوادث غیرعمد در سطح استان، خصوصاً در مردان به نظر می رسد که برنامه های مداخلاتی مناسب تری برای گروه های سنی در خطر و مردان استان نیاز باشد.

زمینه و هدف این مطالعه در تلاش است تا به منظور ارزیابی بار بیماری در سطح استان های کشور، تفاوت های استانی علل اصلی سال های عمر از دست رفته زودرس در سنین سالمندی در سال 1395 را بررسی کند. روش بررسی این مطالعه به صورت توصیفی-مقطعی است که در سال 1395 در سطح استانی و کشوری انجام شده است. این داده ها از سامانه ثبت وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی اخذ شده و با استفاده از روش استاندارد سازمان بهداشت جهانی، تعداد سال های از دست رفته عمر بر اساس سه علت مرگ برای سالمندان محاسبه شده است. یافته ها سهم فوت سالمندان از کل فوت ها از 43 درصد در استان سیستان و بلوچستان تا 77 درصد در استان گیلان در نوسان بود. استان گلستان بالاترین میزان سال های از دست رفته عمر به علت مرگ زودرس ناشی از بیماری های قلبی-عروقی (345 در هزار) و سرطان ها (227 در هزار) در سنین سالمندی را داشتند و استان کرمان با میزان 81 در هزار بالاترین میزان سال های از دست رفته عمر ناشی از بیماری های دستگاه تنفسی در این سنین داشتند. نتیجه گیری افزایش نسبت جمعیت سالخورده در آینده و به تبع آن روند رو به رشد مرگ و میرها در این سنین و به منظور مدیریت بهتر آن توجه به تفاوت های استانی و پتانسیل های بهبود وضعیت سلامت سالمندان، به ویژه در زمینه علل فوت ضروری است.